Pazarlar giderek küreselleştikçe ve güvenlik gereksinimleri de her geçen gün daha karmaşık hale geldikçe, uluslararası alanda faaliyet gösteren şirketler eğitimli güvenlik uzmanlarına bağımlı hale gelmektedir.
Bu durum özellikle güvenlik uzmanları da dahil olmak üzere uluslararası iş gücü pazarındaki uzmanlara bağımlı olan petrol & gaz, kimya ve ilaç endüstrisi için geçerlidir. Bu aynı zamanda işletmeci şirketlerin, patlama tehlikesi bulunan tesislerin yerel yöneticilerinin yanı sıra tüccarların, teknisyenlerin, montajcıların, tesisatçıların ve tasarımcıların da karşı karşıya olduğu bir sorundur. Denetçiler ve güvenlik uzmanları elbette bu durumdan özellikle etkilenmektedir; ancak bazı koşullar altında sevkiyat acenteleri ve saha müdürleri için de durum böyledir. Bu durum, tahıl ve gıda maddelerinin depolanması ve taşınması gibi tutuşturucu kaynaklar ve patlayıcı ortamlarla doğrudan ilişkilendirilmeyen sanayi sektörleri için de geçerlidir.
Son yıllarda uluslararası alanda ses getiren trajik kazalar, kamuoyunda endüstriyel güvenlik ve çevre koruma bilincinin çok güçlü bir şekilde artmasına neden olmuştur. Uluslararası şirketler yüksek bir sorumluluk taşımaktadır ve bu nedenle güvenlik uzmanlarına büyük ölçüde bağımlıdır. Bu tür güvenlik uzmanlarının uluslararası düzeyde görevlendirilmesi ve tanınması gerekmektedir. Bu nedenle şirketler aşağıdaki sorunlarla karşı karşıya kalmaktadır:
-
Uzmanların eğitim veya mesleki gelişimlerinin ulusal veya uluslararası düzeyde karşılaştırılabilir olmaması.
-
Bu uzmanların eğitim kalitesine dair kanıt eksikliği.
-
Eğitim ve niteliklere ilişkin güvenilir kanıtların bulunmaması.
-
Avrupa dışındaki yöneticilerin, uzmanların aldığı eğitimi değerlendirmekte zorlanması.
Patlamadan korunma sorunlarıyla karşı karşıya kalan şirketler, patlamadan korunma ile ilgili güvenlik sorunlarına hakim kişilerin belgelendirilmesi için uluslararası bir sistem istemektedir. Tesisler için güvenlik gereksinimlerini ve patlayıcı ortamların sınıflandırılmasını belirleyen ulusal ve uluslararası standartlar, uzmanların uygun nitelikleri sergileyerek bu tür konularla ilgilenmesini şart koşmaktadır. Gerekli yetkinliklerin de teknolojinin en son durumunu yansıtacak şekilde sürekli güncellenmesi gerekmektedir.
Bu sorunu çözmek için uluslararası makamlar, teknik uzmanların niteliklerinin karşılaştırılabilmesini sağlamak amacıyla bir belgelendirme standardı geliştirmiştir: IECEx Personel Yetkinliklerinin Belgelendirilmesi Sistemi (CoPC)
Aday, sistem uyarınca ilgili eğitim, deneyim ve öğrenim kriterlerini sağladıktan sonra, çeşitli IECEx Operasyonel Dokümanlarında (özellikle belirli Ex 001 - 010 üniteleri için bilgi düzeyini belirten OD 504 dökümanında) listelenen yetkinlik ünitelerine göre konu alanını seçer. Ayrıca, IEC/TC 31 “Patlayıcı Ortamlar” standartlaştırma komitesi, yeni IEC TS 60079-44 “Kişisel Yetkinlik” standardını hazırlamak üzere bir proje ekibi kurmuştur.
Sınav iki ana bölümden oluşmaktadır: Teorik sınav ve uygulamalı sınav. Teorik sınav bir sınav salonunda bilgisayar başında veya bunun yerine geleneksel olarak doldurulacak soru formları ile gerçekleştirilebilir. Aday ilk olarak deneyim ve eğitimine dayalı çoktan seçmeli soruları yanıtlar. Ardından belirli sayıda teknik soruyu kısa cümlelerle yanıtlamak zorundadır. Bunlar daha sonra adayı gözetleyen bir değerlendirici ekibi tarafından değerlendirilir. Teorik sınavı başarıyla geçen aday, bilgisini uygulamalı bir sınavda sergilemelidir. Bu işlem bir laboratuvarda hazırlanmış test numuneleri kullanılarak veya sanal sınavlar ve bilgisayar simülasyonları ile yapılabilir.
Sınavların konu alanı IECEx Operasyonel Dokümanlarında tanımlanmıştır. Sınav üniteleri aşağıdaki modüllerden oluşmaktadır:
Ünite Ex 000 - Patlama tehlikesi olan ortamlara giriş için temel bilgi ve farkındalık
Ünite Ex 001 - Patlama tehlikesi olan ortamlarda korunmanın temel ilkeleri
Ünite Ex 002 - Tehlikeli alanların alan derecelendirmesi / sınıflandırılması (Zoning)
Ünite Ex 003 - Kablolama dahil patlamaya dayanıklı (Ex-proof) cihazların kurulumu
Ünite Ex 004 - Patlamaya dayanıklı (Ex-proof) ekipmanların bakımı
Ünite Ex 005 - Patlamaya dayanıklı (Ex-proof) ekipmanların onarımı ve revizyonu
Ünite Ex 006 - Patlayıcı ortamlarda elektrik tesisatlarının ölçümü ve testi
Ünite Ex 007 - Patlamaya dayanıklı (Ex-proof) ekipman ve tesisatların görsel ve yakın incelemesi
Ünite Ex 008 - Patlamaya dayanıklı (Ex-proof) cihaz ve tesisatların detaylı testi
Ünite Ex 009 - Patlamaya dayanıklı alanlarda elektrik sistemlerinin tasarımı ve planlanması
Ünite Ex 010 - Patlayıcı ortamlardaki elektrik tesisatlarının denetimi ve testi
Gerektiğinde Amerikan Ulusal Elektrik Kodu (NEC) veya Avrupa ATEX Direktifi gereksinimleri de kapsama alınabilir ve sınavı yapılabilir. İlk iki modül (Modül 1 ve 2) yalnızca temel bilgi gerektirir. Bu nedenle ilk iki modül sadece patlamadan korunma konu ve gereksinimleriyle günlük olarak ilgilenen adaylar için değil, aynı zamanda patlama tehlikesi olan ortamlarda kurulum veya operasyon süreçleri/prosedürleri için karar vermek zorunda olan yöneticiler ve satış personeli için de uygundur. Satış temsilcileri için odak noktası özellikle ürün belgelendirme sistemleri olabilir. Üreticilerin Avrupa pazarı için örneğin ATEX Direktifine uygun sistemler veya ekipmanlar geliştirip tasarlamış olmaları çok yaygındır. Daha sonra bu ürünün Kuzey Amerika pazarının gereksinimlerini de karşılaması gerekir. Bu tür durumlarda hangi bileşenlerin değiştirilmesi gerektiğini ve modifikasyonun makul olup olmayacağını önceden bilmek büyük bir avantajdır.
Aday sınavı geçtikten sonra, adayın başarıyla geçtiği modülleri ve varsa kısıtlamaları listeleyen bir sertifika ve bir kimlik kartı alır. Bu sertifika beş yıl süreyle geçerlidir. Beş yıl sonra, sertifikanın geçerliliğini koruması ve adayın eğitiminin teknolojinin en son durumuyla güncel olduğunu kanıtlayabilmesi için ek bir sınavın tamamlanması gerekir.
Normetic, patlayıcı ortamlar için uzman yetkinliğinin belgelendirilmesini sağlamak amacıyla uluslararası alanda faaliyet gösteren IECEx belgelendirme kuruluşları (ExCB) ile ortaklık kurmuştur. Bu hizmet IECEx Komitesi üyeleri tarafından geliştirilmiştir. Bu hizmetin amacı, kendi yetkinlik alanlarında ulusal veya uluslararası istihdama uygun hale getiren ve özel niteliklerini listeleyen bir sertifika ile bu tür bir sınava girmek isteyen adaylara destek sunmaktır. Bu, iş gücü pazarlarının artan küreselleşmesi bağlamında patlamadan korunma sorunlarıyla karşılaşan üreticiler ve son kullanıcılar tarafından talep edilmektedir. Normetic'in avantajlarından biri, yerel varlığı ve Avrupa ile Orta Doğu ülkeleri arasındaki bağlantılarıdır.
Patlayıcı ortamlar için eğitimler ve yetkinlik belgelendirmesi hakkında daha fazla bilgi edinmek için bizimle iletişime geçebilirsiniz.